امروز :
 
مرکز دراسات المصطفی (ص) العالمی
Al-Mustafa International Research Institute
 
 
فارسی | العربیه | English
 



گزارش نشست علمی " احوال شخصیه در کشورهای اسلامی "
پنج شنبه ١٤ ارديبهشت ١٣٩٦ - ١٠:١٧

 


نشست علمی " احوال شخصیه در کشورهای اسلامی " توسط پژوهشکده علوم انسانی گروه حقوق در روز سه شنبه مورخه 95/12/24 از ساعت 10 الی 12 با حضور اساتید و کارشناسان و پژوهشگران و با سخنرانی جناب حجه الاسلام والمسلمین سیامک قیاسی در سالن اجتماعات طبقه سوم پژوهشگاه برگزار شد.

 

بحث مورد نظر ما، مطالعه‌ای تطبیقی ناظر به حقوق موضوعه و غیر موضوعه؛ یعنی احوال شخصیه کشور های اسلامی است. چنانکه بایسته است در کشورهایی که عمده حقوقش متاثر از مذهب است، بایسته ها و آموزه های مذهبی در زمینه احوال شخصیه نیز مورد توجه قرار گیرد. با این نحوه پژوهش می‌توان این منابع را به هم تقریب نمود که در نتیجه در بازخوردی که در تقنین حاصل می‌شود، بتوان مقررات را به هم نزدیک کرد.

 

بدیهی است چنین پژوهشی از یک سوی دارای آسیب‌ها و چالش‌هایی خاص خودمی باشد و از سوی دیگر، بایسته‌های ویژه‌ای دارد که باید رعایت گردد. احوال شخصیه در اسلام از جایگاه والایی نظیر عبادات برخوردار است. میان احوال شخصیه ودین رابطه نزدیکی وجود دارد. به همین دلیل تغییر وتحول در این حوزه بسیار کند وتدریجی صورت می گیرد. چنانکه احکام و مسایل احوال شخصیه تابع شریعت اسلامی وقوانین ناظر بر آن هستند. بنابراین کشورهای اسلامی دربحث احوال شخصیه وپایبندی آنها به شریعت اسلامی در قانونگذاری و وضع قوانین مربوط به امر نکاح وانحلال آن، وصیت و ارث ودیگر مصداق های احاحوال شخصیه در اسلام از جایگاه والایی نظیر عبادات برخوردار است.

 

میان احوال شخصیه ودین رابطه نزدیکی وجود دارد. به همین دلیل تغییر وتحول در این حوزه بسیار کند وتدریجی صورت می گیرد. چنانکه احکام و مسایل احوال شخصیه تابع شریعت اسلامی وقوانین ناظر بر آن هستند. بنابراین کشورهای اسلامی دربحث احوال شخصیه وپایبندی آنها به شریعت اسلامی در قانونگذاری و وضع قوانین مربوط به امر نکاح وانحلال آن، وصیت و ارث ودیگر مصداق های احوال شخصیه به چند دسته تقسیم می شوند :

 

اول : کشورهای متمایل به سکولاریسم قانونی: کشور هایی که در احوال شخصیه وقوانین مرتبط با گستره حقوق خانواده، محدود به فقه ومذهبی خاص نیستند. به تعبیری قوانین آنها فرا فقه ودر برخی موارد کشورهایی مثل تونس ومغرب قوانین سکولار را در احوال شخصیه اتخاذ کرده اند.


دوم : کشورهای متمایل به قانون گذاری مبتنی بر فقه: کشور هایی که منبع اول آنها گزاره های فقه بوده اما اصرار بر فقه مذهب خاص ندارند، آن ها مرزهاى تقسیم مذاهب را نيز پشت سر گذاشته اند. کشور مصر، اندونزی و مالزی از این سنخ ودسته اند.


سوم : کشورهای متمایل به تعددِّ قانون احوال شخصیه بر اساس تعددِّ مذاهب: کشور هایی که بر اساس توجه به مذاهب مختلف، تعددِّ قانون احوال شخصیه را مبتنی برشریعت اسلامی ومذاهب متعدد بر می تابند.کشورهایی نظیر ایران، لبنان، افغانستان وبحرین از این صنف اند.


چهارم: کشورهای متمایل به وحدت قانون احوال شخصیه بر اساس مذهب خاص.


احوال‌ شخصيه‌ از اصطلاحات‌ حقوق‌ معاصر و مقتبس‌ از حقوق‌ فرانسه‌ است‌ كه‌ نويسندگان‌ كُدسيويل‌،يا مجموعة قوانين‌ مدنى‌ فرانسه‌ با وضع‌ آن‌ تحولى‌ در حقوق‌ فرانسه‌ و ساير كشورها به‌ وجود آوردند. در هرحال اصطلاح‌ احوال‌ شخصيه‌ در حقوق‌ كشورهاي‌ اسلامى‌ سابقه‌ نداشته و در قرون‌ اخير از حقوق‌ كشورهاي‌ غربى‌ به حقوق‌ كشورهاي‌ اسلامى‌‌ وارد شده‌ است. حقوق دانان در باره مصداق های احوال شخصیه اتفاق نظر ندارند.

 

برخی از حقوق دانان درپی ارایه ملاک ومعیاراند.وهبه الزحیلی فقیه و حقوق دان برجسته می نویسد:ملاک تشخیص اینکه مصداقی جز احوال شخصیه باشد یا نباشد،این است که اگر درموضوع های، قوانین به اعتبار شخصیت فرد وضع شود،آن موضوع ها از مصداق های احوال شخصیه به شمار خواهد رفت. دربرابر آن نیز احوال عینی قرار دارد که قوانین به اعتبار طبیعت مال وضع می شود.


در قوانین مصر مصداق های احوال شخصيه عبارتندازازدواج، طلاق، ارث و وصيت، اهلیت،ترتیب اموال زوجین،افتراق،جهیزیه ،ابوت،نسب، فرزندخواندگی، بلوغ ،رشد،ولایت ،قیمومیت وحجر ،وقف ومانند ان.در ضمن اضافه کرده اند همه مسایل مربوط به حقوق خانواده و وضعیت اشخاص از موضوعات احوال شخصيه محسوب می شوند.

 

نظرات بینندگان
این خبر فاقد نظر می باشد
نظر شما
نام :
ایمیل : 
*نظرات :
متن تصویر:
 

خروج




 
کلیه حقوق این سایت برای پژوهشگاه بین‌المللی المصطفی(ص) محفوظ است. - Copyright © 2009-2012 - All rights reserved
مرورگر پیشنهادی : Mozilla Firefox بازدید امروز : ، بازدیدکل :